Κυνήγι με δύο όπλα και γεμιστή, είχε μεγάλη επίδραση στην σχεδίαση του αγγλικού δίκαννου.
Finito, τελειωμένο, και Grammos, γραμμάρια, λέξεις που φανερώνουν γιατί η αντιγραφή αγγλικών προτύπων στα δίκαννα δεν έφτασε στο πιο σημαντικό χαρακτηριστικό των αγγλικών όπλων: την αίσθηση στα χέρια και το αιθέριο ζύγισμα.
Μια ερευνητική ματιά σε φωτογραφίες αγγλικού διωχτου κυνηγίου δείχνει πως χρησιμοποιούσαν το δίκαννο και από αυτή την ιδιότυπη χρήση βγαίνει συ μπέρασμα για τις προτεραιότητες των σχεδιαστών.
Επειδή πολλοί αρκούνται στην απλή παθητική ματιά στις φωτογραφίες θα δώσω μια πιο αναλυτική προσέγγιση.
Στις φωτογραφίες και σε μερικά βίντεο βλέπουμε την διαδικασία χρήσης του δίκαννου, χρήση που συχνά γίνεται με την βοήθεια γεμιστάδων. Ας αρχίσουμε από την επώμιση και μετά να δούμε την διαδικασία που ακολουθεί.
Ο κυνηγός, το “τουφέκι” που λένε οι Αγγλοι, ατενίζει τον ορίζοντα κρατώντας το όπλο ανά χείρας. Βλέπει θήραμα, επωμίζει και ρίχνει. Αν κρατά κοκοροτούφεκο, που ήταν και ο πρώτος τύπους όπλου που είδε κυνήγι διωχτό, οπλίζει τα κοκόρια. Αν είναι εσώσφυρο πιέζει το κουμπί της ασφάλειας για να απασφαλίσει.
Αφού ρίξει, ο κυνηγός προτείνει το ΚΛΕΙΣΤΟ, ναι ΠΑΝΤΑ ΚΛΕΙΣΤΟ, δίκαννο με το δεξί χέρι και τεντώνει το αριστερό για να πιάσει το γεμάτο δίκαννο. Το όπλο του προσφέρεται με τα κοκόρια αφοπλισμένα και αν είναι εσώσφυρο με την σκανδάλη στη θέση ασφαλείας.
Ο γεμιστής, αφού δώσει το γεμάτο όπλο, στρέφει την προσοχή του στο άδειο. Το ΑΝΟΙΓΕΙ, ναι αυτός το ανοίγει. Το αδειάζει αν έχει απλούς εξολκείς, ή του γυρνά προς την κατάλληλη κατεύθυνση αν έχει αυτομάτους έτσι ώστε οι άδειοι κάλυκες να πάνε σε ασφαλή κατεύθυνση. Παίρνει φυσίγγια από την ειδική τσάντα με ανοικτό στόμιο, γεμίζει το όπλο και το κλείνει. Το κρατά με τα στόμια προς τα πάνω έτοιμο για να το δώσει στον κυνηγό.
Από αυτή την περιγραφή γίνεται κατανοητό ότι σημαντικά χαρακτηριστικά του αγγλιού δίκαννου φτιάχτηκαν για να επιταχύνουν την δουλειά του γεμιστή. Ο κυνηγός δεν ασχολείτο με το γέμισμα του όπλου σε διωχτά θηράματα. Βασικά δεν ασχολείτο με τίποτε άλλο εκτός από την βολή. Το όπλο μεταφερόταν από βοηθούς. Γεμιζόταν από τον γεμιστή. Φυλασσόταν από μπάτλερ που ήταν και υπεύθυνος για την αποστολή σε οπλουργό για το ετήσιο σέρβις.
Η δουλειά του γεμιστή γινόταν πιο εύκολη με το υποβοηθούμενο άνοιγμα και τους αυτόματους εξολκείς. Η αυτόματη ασφάλεια προστάτευε την μεταφορά από τον γεμιστή στον κυνηγό. Η ψάθα στην πάπια πρόσφερε σίγουρο κράτημα κατά την αλλαγή αλλά δεν έπαιζε ρόλο στο κράτημα κατά την βολή.
Μετά από αυτή την περιγραφή είναι σαφές ότι οι αντιγραφείς των αγγλικών προτύπων, κυρίως Ισπανοί, Ιταλοί και Βέλγοι που όρμηξαν να αντιγράψουν αγγλικά πρότυπα μόλις έληξαν οι πατέντες φρόντισαν να αντιγράψουν αυτά που έκριναν ως ουσιαστικά χαρακτηριστικά. Αυτόματοι εξολκείς, αυτόματη ασφάλεια, υποβοηθούμενο άνοιγμα, ψάθα στην πάπια, όλα βρίσκονται σε όπλα κάθε βαθμίδας ποιότητας. Από τα πιο φτηνά ισπανικά μέχρι τα πιο ακριβά Ιταλικά.
Αυτό που δεν αντέγραψαν οι αντιγραφεςί είναι το αιθέριο ζύγισμα των αγγλικών όπλων και ο λόγος βρίσκεται στις λέξεις FINITO και GRAMMOS.
Αυτές οι δύο λέξεις δείχνουν ότι στις Τράπεζες Δοκιμών της ηπειρωτικής Ευρώπης τα όπλα πήγαιναν τελειωμένα, στην μορφή που είχαν όταν εκτίθεντο προς λιανική πώληση. Αυτό σηματοδοτεί η λέξη FINITO που σφραγίζεται στα ιταλικά όπλα.
Στα βελγικά και ισπανικά σφραγίζονταν το βάρος των καννών. Αυτό το βάρος δεν μπορούσε να είναι λιγότερο όταν το όπλο εκτίθετο προς λιανική πώληση.
Με άλλα λόγια τα Ευρωπαϊκά όπλα δεν μπορούσαν να αλλοιωθούν ούτε κατ’ελάχιστον από την μορφή που είχαν κατά τη δοκιμή.
Αυτοί οι περιορισμοί δεν ίσχυαν και δεν ισχύουν σήμερα στην αγγλική πρακτική δοκιμής των λειόκαννων.
Στην Αγγλία τα λειόκαννα πάνε για δοκιμή χωρίς πυροδοτικό μηχανισμό. Για να γίνουν δεκτά για δοκιμή πρέπει να περάσουν ειδική προπαρασκευή από οπλουργό. Αυτή η προετοιμασία επιβάλλει σφιχτά κλειδιά, καθώς και αφαίρεση του πυροδοτικού μηχανισμού αφόυ η πυροδότηση κατά τη δοκιμή γίνεται με ειδικές συσκευές.
Οι κάννες πάνε άβαφτες, πριν την τελική λείανση, με τις ρίγες κολλημένες.
Μετά τη δοκιμή είναι απόλυτα ΝΟΜΙΜΗ και θεμιτή η επέμβαση για ελάφρυμα του σφιξίματος των κλειδιών καθώς και η βελτίωση του ζυγίσματος με την αφαίρεση μετάλλου από την εξωτερική επιφάνεια των καννών. Αυτή η εξωτερική λείανση των καννών λέγεται Striking Up αγγλιστί και γίνεται με ειδικές λίμες για να φτάσει το όπλο να ζυγίζεται σωστά όπως το κρίνουν οι μάστορες, ή όπως το επιθυμεί ο πελάτης.
Η διαφορά μεταξύ των δύο πρακτικών, της Αγγλικής και της Ευρωπαϊκής, κρίνει το αποτέλεσμα και εξηγεί τη διαφορά στο ζύγισμα.
Οι Ευρωπαίοι έστελναν προς δοκιμή τα όπλα τους με αρκετό μέταλλο ώστε να είναι εγγυημένη η αντοχή κατά την δοκιμή με φυσίγγια δοκιμής. Τα φυσίγγια δοκιμής αναπτύσσουν πιέσεις κατά 30 τοις εκατό ψηλότερες από τα κανονικά.
Με την διεκπεραίωση της δοκιμής οι Ευρωπαίοι έχουν τις σφραγίδες Finito και Grammos που τους δεσμεύουν. Δεν επιτρέπουν την επέμβαση στο τελειωμένο όπλο.
Οι Αγγλοι από την άλλη είχαν και έχουν το ελεύθερο να ελαφρύνουν τις κάννες. Και ότι το κάνουν φαίνεται όταν ξεκολλήσουν οι ρίγες αγγλικών δίκαννων. Εκεί φαίνεται το “σκαλί” που δημιουργείται από το λιμάρισμα και αφήνει τις κάννες πιο χοντρές κάτω από τα σημεία που καλύπτονται από τις ρίγες.
Και κλείνουμε με μια υπενθύμιση για την “πνευματική αδράνεια” για την οποία κατηγόρησε ο Γκαφ Τόμας τους οπλοκατασκευαστές γενικά.
Αν οι Ευρωπαίοι ήθελαν, θα έβρισκαν τρόπο να μειώσουν του βάρος των καννών μπροστά ώστε να πετύχουν το ζύγισμα των αγγλικών όπλων, και ταυτόχρονα να τηρούν τους κανόνες δοκιμής. Ενας απλός τρόπος που εφάρμοσε μια εταιρεία, η Darne, είναι η κατάργηση της κάτω ρίγας. Φεύγει βάρος από το μπροστινό μέρος του όπλου χωρίς όμως να μειώνεται το κρίσιμο πάχος των καννών. Σχεδόν ΟΛΟΙ οι άλλοι κατασκευαστές επέμεναν και επιμένουν μέχρι τώρα, να διατηρούν τις ρίγες άρα και το βάρος μπροστά επιδεικνύοντας πνευματική αδράνεια και έτσι δικαιώνουν τον Γκαφ Τόμας.
