Μια από τις χιλιάδες καρυδιές που κόβονται στην Τουρκία κάθε χρόνο για ξυλεία, και βέβαια για κοντάκια.
Πριν μερικά χρόνια άρχισε η αθρόα εξαγωγή από την Τουρκία, και σε λιγότερο βαθμό τις γειτονικές της χώρες, κοντακιών από εντυπωσιακή καρυδιά.
Η πρώτη σκέψη όταν έφτασαν τα κοντάκια ήταν πότε κατάλαβαν οι έμποροι την αυξημένη ζήτηση για εντυπωσιακά νερά στην καρυδιάq Και πότε πρόλαβαν να κόψουν, να πριονίσουν και να στεγνώσουν τα ξύλα πριν τα εξάγουν;
Η καλή καρυδιά θέλει χρόνια σταθερής θερμοκρασίας για να αποβάλει την φυσική της υγρασία και να σταθεροποιηθεί. Υπάρχει βέβαια η εναλλακτική λύση της τεχνητής ξήρανσης. Αλλά για να μην λέω πράγματα για τα οποία θα κατηγορηθώ, δείτε τι λέει ένας Αμερικανός κοντακάς, ο Ρόμπερτ Χάιατ σε μήνυμα του σε αμερικανική ιστοσελίδα:
“Αυτό που πρέπει να αποφεύγεται είναι ξύλο που έχει υποστεί “επιβεβλημένη” ξήρανση.
Ενας τρόπος αυτής της ξήρανσης είναι η ξήρανση σε κλίβανους. Αυτή καταστρέφει ξύλο που αλλιώτικα θα έφτιαχνε καλά κοντάκια. Ενας άλλος τρόπος είναι η αφαίρεση των φυσικών ελαίων του ξύλου με άτμιση ή βράσιμο, όπως γίνεται στην Τουρκία. Το ξύλο βράζεται ή ατμίζεται για 24 ώρες και μετά κερώνεται στα σώκορα και αφήνεται να στεγνώσει για μερικές εβδομάδες. Αυτή η γρήγορη διαδικασία και αποστολή στην αγορά έχει ως αποτέλεσμα μεγάλες εσωτερικές εντάσεις στο ξύλο και αυτές οδηγούν συχνά σε σοβαρές ζημιές.
Αυτή η καρυδιά είναι ελληνική και υπέστη ξήρανση πολλών χρόνων και πιστοποιημένη σταθεροποίηση για τουλάχιστον δύο χρόνια πριν γίνει κοντάκι. Δεν έχει δείξει ούτε χιλιοστό αλλοίωσης.
Μέλη της Αμερικανικής Ενωσης Οπλουργών έχουν παραπονεθεί ότι αυτή η ξυλεία αχρηστεύεται μετά το τορνίρισμα. Επιπλέον το ατμισμένο ξύλο, χωρίς τα φυσικά του έλαια, δεν σταθεροποιείται ποτέ. Η υγρασία αυξομειώνεται καθώς αλλάζει ο καιρός. Ο Ντέιβιντ Τρεβάλλιον, στο τεύχος Μαϊου-Ιουνίου του περιοδικού Shooting Sportsman, δείχνει την φωτογραφία ενός παχυμέτρου πάχους 1/2 χιλιοστού να περνά μεταξύ ξύλου και μετάλλου σε ένα Fabbri. (ΣΣ αξίας 250 000 δολλαρίων!). Αυτό που δεν λέει ο Ντείβιντ είναι ότι το συγκεκριμένο όπλο είχει αλλαχτεί ήδη μια φορά για το συγκεκριμένο πρόβλημα. Η Fabbri διατείνεται ότι έχει ένα δικό της σύστημα διαχείρισης του ξύλου που προφανώς δεν έχει λύσει το πρόβλημα. Μαντεύω ότι η διαδικασία περιλαμβάνει την εισαγωγή ελαίων με πίεση μέσα στις ίνες του ξύλου.
Πάντως καλού κακού προσέχετε τα τουρκικά ξύλα.”
Να λέμε όμως και του στραβού το δίκιο. Οι Τούρκοι ξυλέμποροι βρήκαν μιαν αγορά που διψά για “καρυδιά με εντυπωσιακά νερά” και την προμήθευσαν. Οι αγοραστές αυτών των ξύλων δεν είναι αθώες παρθένες, είναι κατασκευαστές που ξέρουν πολύ καλά τι χρειάζεται για να στεγνώσει ένα ξύλο. Αρα ξέρουν και τι θα συμβεί όταν το ξύλο αντί για ξήρανση χρόνων έχει περάσει άτμιση ωρών. Αλλά το κέρδος βλέπετε….
Μετά είναι και ο πελάτης που ότι και αν του πεις για το σωστό, γοητεύεται από τα νερά της καρυδιάς.
Η προσωπική μου εμπειρία με την ξήρανση καρυδιάς αφορά δέκα κοντάκια που είχα αγοράσει το 1983. Μετά από δύο χρόνια το ξύλο άρχισε να σταθεροποιείται, δηλαδή το βάρος έμεινε σταθερό για έξη μήνες. Η σταθερότητα ελεγχόταν με ζύγισμα σε ζυγαριά ακριβείας κάθε 1η του μήνα για έξη μήνες.
Ενα από τα δέκα κομμάτια έμεινε αδούλευτο μέχρι πέρυσι όταν έφτιαξα το κοντάκι για το μονόκαννο ΙΖ18. Η διαφορά του από τα άλλα “αδελφά” κοντάκια σε σκληρότητα, πυκνότητα και χρώμα είναι τεράστια, λες και δεν είναι από το ίδιο δέντρο! Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι οι σοφοί κοντακάδες επιμένουν σε ξύλα που στεγνώνουν για μια πενταετία και οι κατασκευαστές μουσικών οργάνων σε ξήρανση 50 έως 70 ετών.