ΝΕΑ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡΠΑΖΙΑ
Εκεί που πάς να συνηθίσεις ένα οικολογικό σλόγκαν, σου βγαίνει κάποιος οικολόγος από εκεί που δεν το περιμένεις και σε πάει πίσω στην αρχή. Είναι κάτι σαν το παιχνίδι με τα φιδάκια και τις σκάλες.
Η τελευταία έκπληξη έρχεται από τον καθηγητή Henry I. Miller του πανεπιστημίου Στάνφορντ της Καλιφόρνιας που λέει, ούτε λίγο ούτε πολύ, ότι η βιολογική καλλιέργεια δεν είναι ούτε βιώσιμη ούτε αειφόρα. Σε μια φάση όπου η λέξη “βιωσιμότητα” έχει γίνει καραμέλα για κάθε νόσο και κάθε αρρωστεία, τα λεγόμενα του καθηγητή μας πάνε πίσω.
Γιατί δεν είναι βιώσιμη η βιολογική καλλιέργεια;
Διότι, λέει ο καθηγητής Miller, η βιολογική καλλιέργεια αγνοεί σύγχρονα συστήματα όπως η άρδευση με σταγονίδια όπου η λίπανση βρίσκεται σε διάλυμμα στο νερό. Αντί αυτού, λέει πάντα ο καθηγητής, η βιολογική καλλιέργεια βασίζεται σε μεγάλο ποσοστό στη χρήση κομπόστ και κοπριάς που αυξάνουν το πρόβλημα της μόλυνσης των υπόγειων νερών με άζωτο και φώσφορο.
Η κοπριά και το κομπόστ δεν διοχετεύονται σταδιακά κατά την διάρκεια της περιόδου ανάπτυξης του φυτού, και σε ποσότητες που απαιτεί το φυτό, λέει ο Miller. Τα δύο αυτά υλικά εναποτίθενται στο έδαφος, χωρίς δοσομετρικό έλεγχο, στην αρχή της περιόδου και έτσι περνούν ανεξέλεγκτα μέσα στο έδαφος και από εκεί στα υπόγεια νερά.
Η ίδια η διαδικασία της κομποστοποίησης, και αυτή ένα είδος φετίχ της σύγχρονης οικολογικής σκέψης, είναι αντιοικολογική εξηγεί ο καθηγητής Miller. Η διαδικασία κομποστοποίησης, εξηγεί, εκλύει αέρια του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα και επιταχύνει την υπερθέρμανση του πλανήτη.
Οι βιολογικές μέθοδοι καλλιέργειας είναι συγκριτικά αναποτελεσματικές και έτσι χρειάζεται 20 με 50 τοις εκατό μεγαλύτερη επιφάνεια για την ίδια ποσότητα παραγωγής από μη βιολογικές καλλιέργειες. Αυτό σημαίνει ότι περισσότερη γη αφιερώνεται στην παραγωγή τροφίμων και αφαιρείται από την “φυσική” της κατάσταση. Σε αυτό το σημείο να προσθέσουμε το δικό μας, κυνηγετικό σχόλιο, ότι κάθε τι που αφαιρείται από την παραγωγή θηραμάτων μας αφορά άμεσα.
Συχνά πυκνά ακούμε ότι η βιολογική καλλιέργεια δεν χρησιμοποιεί χημικά σκευάσματα για την καταπολέμηση εντόμων και ασθενειών. Όχι, λέει ο Miller. Στην βιολογική καλλιέργεια επιτρέπεται η χρήση μιας γκάμας είκοσι περίπου φυτοφαρμάκων βασισμένων στον χαλκό και το θειάφι.
Μια βρετανική μελέτη του 2012 βρήκε ότι οι εκλύσεις αμμωνίας, αζώτου και νιτρικού αζώτου ήταν μεγαλύτερες κατά μονάδα παραγώμενου προϊόντος από ότι σε συμβατικές καλλιέργειες, με αποτέλεσμα οι βιολογικές καλλιέργειες να παρουσιάζουν ψηλότερη δυνητικότητα ευτροφίας και όξυνσης του εδάφους.
Μια άλλη άποψη που δεν αναφέρεται για την βιολογική καλλιέργεια είναι ότι ενδέχεται να προάγει την διάβρωση του εδάφους. Η πρόσμιξη κοπριάς και κομπόστ στο έδαφος απαιτεί την άρωση του εδάφους για να αναμιχθούν τα δύο υλικά με το χώμα. Η άρωση προάγει την διάβρωση. Η σύγχρονη πρακτική της καλλιέργειας χωρίς άρωση, (no till farming) αν και δίνει την εντύπωση ότι πρόκειται για τεχνική που ανέπτυξε το οικολογικό κίνημα, είναι αποτέλεσμα πανεπιστημιακών μελετών και δεν έχει σχέση με την βιολογική καλλιέργεια.
Καλλιέργεια αντιδιαβρωτική, χωρίς άρωση, Βέρνη Ελβετίας, photo Wikimedia
Μετά από όλα αυτά ο μέσος καταναλωτής, που θέλει να είναι πολιτικά και βιολογικά ορθός στις καταναλωτικές του συνήθειες, βρίσκεται σε απόλυτη σύγχυση.
Τουλάχιστον εμείς, από την κυνηγετική σκοπιά έχουμε κάπως πιο ξεκάθαρες επιλογές. Τεχνικές καλλιέργειας που δεν μειώνουν το θήραμα, αντίθετα το προάγουν και το αυξάνουν, είναι οι προτιμώμενες. Οτι αφήνει αράντιστα περιθώρια γύρω από τα χωράφια, νερό σε πολλά σημεία, προστατευτική κάλυψη και φυσικούς φράχτες μας βρίσκει σύμφωνους. Για το αν η βιολογική καλλιέργεια αυξάνει ή όχι την κλιματική αλλαγή ας αφήσουμε άλλους να το λύσουν.