ΓΙΑΤΙ Η ΕΜΜΟΝΗ ΜΕ ΤΟ ΛΙΝΕΛΑΙΟ;

Το Citori έχει κοντάκι από ελληνική καρυδιά, που μεγάλωσε στο Χελμό, και φινίρισμα λινελαίου.

Εύλογη η ερώτηση από αναγνώστη:

καλησπερα σας!
μιας και σκέφτομαι να κανω συντήρηση των ξύλινων μερών των όπλων μου θα ήθελα την βοήθειά σας σε μια -δυο απορίες που έχω..
θα ήθελα να μου πείτε αν έχετε υπόψιν σας, το φινίρισμα της παλιάς remington 1100 που μοιάζει να έχει ένα παχύ στρώμα βερνικιού τι υλικό ειναι? αν δεν κάνω λάθος κατι ανάλογο έχει και η 302 στα ξυλα της…βέβαια όπως εχω δει μετα απο χρόνια δημιουργούνται ξεφλουδίσματα αλλα δεν με απασχολει κατι τετοιο προς το παρον..
-σε κάποια άλλα όπλα συνήθως λιγο ακριβότερα απο τα ανωτέρω εχω δει ιδιαίτερα γυαλιστερά ξύλα… ειναι θέμα αλλου υλικού ή γυαλίσματος?
-ιδιαίτερη εντύπωση μου έκαναν και τα ξύλα ενός μοντέλου της SX3 που δεν έμοιαζε με κατι που έχω ξαναδεί αλλα μου άρεσε πολυ και κανείς δεν ήξερε να μου πει τι είναι. θα ήθελα να φώτα σας πανω σ αυτό..
και τέλος δεν μπορώ να καταλάβω την γενικότερη εμμονή στο λινέλαιο…. μιλάμε για ένα υλικό, καλώς ή κακώς, μιάς περασμένης εποχής.. παρ’ολα αυτα άνθρωποι οι οποίοι βάλανε σύγχρονα υλικά και την τεχνολογία στην ζωή τους και το κυνήγι επιμένουν στο λινέλαιο.. απο την μία gore tex και gps και vibram και beeper και απο την αλλη λινέλαιο! η δικαιολογία του παραδοσιακού επίσης καταρίπτεται γιατι κανεις μας δεν κυνηγάει με πλαγιόκαννο ή το λαγο με μονόκαννο… το λινέλαιο όμως για να τηρηθεί η παράδοση..
άραγε αν και παλιό είναι τόσο αποτελεσματικό; υπερτερεί όντως ενός βερνικιού εμποτισμού ή ενός σύχγρονου υλικού που προορίζεται για ανάλογες χρήσεις?
δεν σας κρύβω οτι θα ήθελα να δοκιμάσω κατι πιο σύχρονο… προς το παρον άρχισα να πειραματίζομαι με λινέλαιο πριν αποφασίσω…
ευχαριστώ για την χρόνο σας και τις πολύτιμες γνώσεις που μοιράζεστε πάντα μαζί μας!

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Πρώτο θέμα το φινίρισμα κοντακιού της 1100. Οι διαφημίσεις όταν βγήκε η 1100, τέλη της δεκαετίας του 1960, έκαναν πολύ ντόρο για το νέο φινίρισμα της Du Pont, μητρικής της Remington. Το φινίρισμα ήταν πολυουρεθάνη και είχε, αν θυμάμαι καλά, την ονομασία RKW ή κάπως έτσι.

Σήμερα υπάρχουν άπειρες πολυουρεθάνες, μερικές από τις οποίες προορίζονται για σκάφη, δηλαδή τις κακουχίες της θάλασσας και με μια ποικιλία τελικής επιφάνειας. Δηλαδή το τελικό φινίρισμα μπορεί να είναι γυαλιστερό, μετ ή σεμί ματ. Τα περισσότερα σύγχρονα όπλα έχουν φινίρισμα πολυουρεθάνης ματ που ψεκάζεται στο ξύλο με πιστόλι και στεγνώνει σε μερικά λεπτά. Αυτό μάλλον είναι το φινίρισμα της SX3.

Τώρα για το λινέλαιο. Οπως παρατηρείτε και εσείς το φινίρισμα της 1100 άρχισε να ξεφλουδίζει. Αυτό είναι το κοινό κακό των βερνικών επιφανείας. Ενόσω διατηρούν την συνοχή τους δίνουν εξαιρετική προστασία, αλλά κάποια στιγμή αποκολλούνται από το ξύλινο υπόστρωμα και αφήνουν το ξύλο γυμνό. Το λινέλαιο συνδυάζεται με το ξύλο και δημιουργεί μια ενιαία επιφάνεια.

Επιστημονική ανάλυση της προστασίας φινιρισμάτων έχει κάνει το τμήμα δασών των ΗΠΑ. Πρώτο φινίρισμα για προστασία είναι η εποξική ρητίνη, ακολουθούν οι πολυουρεθάνες, και τελευταία στην κατάταξη είναι τα φυτικά λάδια όπως λινέλαιο, λάδι τηκ, καστορέλαιο και άλλα.

Γιατί λοιπόν η επιμονή στο λινέλαιο;

Πρώτο σημείο, είναι η αφή. Κανένα φινίρισμα δεν δίνει αυτή τη φιλική αίσθηση στο ξύλο όσο το λινέλαιο, και αυτό στα κοντάκια, όπως και στα βιολιά, είναι σημαντικό διότι τα ακουμπάμε στο πρόσωπο μας.

Δεύτερο σημείο είναι η όψη. Κανένα λάδι δεν αφήνει το ξύλο και τα νερά του, να λάμψουν όσο το λινέλαιο.

Τρίτο σημείο είναι η διαχρονική ωρίμανση. Το λινέλαιο οξειδώνεται σε επαφή με τον αέρα και σκουραίνει με το χρόνο παίρνοντας μια πατίνα που δεν μπορεί να συγκριθεί με συνθετικά λάδια. Το κοντάκι με άλλα λόγια φαίνεται πιο αληθινό.

Τέταρτο σημείο είναι η δυνατότητα συνεχούς “κτισίματος” του φινιρίσματος με κατά χρόνους επαλείψεις με λινέλαιο. Κάθε χρόνο περνάμε μερικές σταγόνες και το φινίρισμα εμπλουτίζεται χωρίς να χρειάζεται τριψίματα κλπ. Αυτή η δυνατότητα αντισταθμίζει την σχετική αδυναμία του φινιρίσματος συγκριτικά με τα σύγχρονα υλικά.

Στην εποχή των νέων υλικών οι οπλουργοί θιασώτες του λινελαίου έχουν βρει τρόπους να συνδυάζουν την προστασία των συνθετικών βερνικιών με την παραδοσιακή υφή που δίνει το λινέλαιο. Ο οπλουργός Newell πρώτος ανέπτυξε τη μέθοδο που αρχίζει με βαθύ εμποτισμό του γυμνού ξύλου με αραιωμένο βερνίκι. Αφου το ξύλο πιει όσο βερνίκι μπορεί και δεν παίρνει άλλο, αφήνεται να στεγνώσει καλά. Τότε τρίβεται για να φύγει από την επιφάνεια κάθε ίχνος βερνικιού. Το βερνίκι που ενδιαφέρει είναι αυτό που έχει ποτίσει μέσα στο ξύλο σε βάθος που φτάνει μέχρι και είκοσι χιλιοστά.

Στη συνέχεια το ξύλο φινίρεται με την κλασσική μέθοδο λινελαίου.

Μια σύντομη κάλυψη της μεθόδου Newell θα δείτε σε αυτό το βίντεο:

Για πιο αναλυτική παρουσίαση, με συνταγές και διάφορα κόλπα, με 120 φωτογραφίες, υπάρχει το βιβλίο του γράφοντος, στην αγγλική, Linseed Oil Finish από την Amazon.