“Οι Dickson έστειλαν τα όπλα στον χαράκτη Sumner την Πέμπτη και δήλωσαν ότι περίμεναν να τα παραλάβουν, χαραγμένα, την επόμενη Τρίτη”, αυτή είναι φράση που σε κάνει να σκεφτείς, να κρίνεις και να συγκρίνεις. Και βέβαια οδηγεί αναπόφευκτα στην απορία για αυτόν τον Sumner που μπορούσε να χαράξει τα όπλα, πληθυντικός αριθμός, σε τέσσερις μέρες!
Είναι γνωστό το σκάλισμα που φέρουν τα δίκαννα Dickson. Ακολουθούσαν την παραδοσιακή οδό της χρυσής εποχής της οπλοκατασκευής. Αν ο πελάτης δεν δήλωνε κάποια ιδιαίτερη επιθυμία σε σκάλισμα, το όπλο χαρασσόταν στο στυλ του κάθε οίκου. Η Purdey επέλεξε το πυκνό, ρηχό σκάλισμα με άνθη, η Holland το βαθύτερο σκάλισμα με επίπεδο φόντο, η Boss είχει ένα ιδιαίτερα κομψό σκάλισμα με άνθη όπως και η Dickson..
Οι χαράκτες ήταν εξειδικευμένοι τεχνίτες τότε, όχι καλλιτέχνες. Μάθαιναν το στυλ της κάθε εταιρείας απ’έξω και το δούλευαν γρήγορα. Αλλά τόσο γρήγορα που να τελειώνουν πάνω από ένα όπλο σε τέσσερις εργάσιμες ημέρες; Αυτό τουλάχιστον δείχνει η δήλωση των Dickson προς τον χαράκτη Sumner.
Για πολύ καιρό έψαχνα να μάθω ποιος ήταν ο Sumner. Ηταν ο χαράκτης που σχεδίασε το χαρακτηριστικό στυλ σκαλίσματος της Boss. Ηταν χαράκτης τρίτης γενιάς, ενώ χαράκτης εξίσου καλός ήταν και ο γιος του. Εκτός από την Boss είχε πελάτες όλους σχεδόν τους μεγάλους κατασκευαστές της Αγγλίας και της Σκωτίας. Το ίδιο συνέβη και με τον γιό του που έγινε και αυτός με τη σειρά του χαράκτης όλων των μεγάλων οίκων της Αγγλίας.
Ο συγγραφέας ερευνητής Dallas στο βιβλίο του για τα όπλα και την εταιρεία Boss λέει ότι ο Sumner ήταν ο πρώτος τη τάξει χαράκτης για τα Boss. Ο διευθυντής της Boss, o θρυλικός Robertson τον επέλεξε για να δημιουργήσει το στυλ χάραξης της εταιρείας. Το σκάλισμα που κάλυπτε το 100 τοις εκατό της επιφάνειας ο Sumner το ετοίμαζε σε τρεις μέρες και το χρέωνε ΔΥΟ ΛΙΡΕΣ ανά όπλο!
Δύο λίρες της τότε εποχής, γύρω στο 1900 αντιστοιχούν με 200 λίρες περίπου σήμερα. Δυακόσες λίρες αντιστοιχούν σε 280 Ευρώ. Τρεις μέρες και 280 Ευρώ για να σκαλιστεί ένα Boss!
Η σύγκριση είναι αναπόφευκτη. Σήμερα το σκάλισμα έχει περάσει από τους τεχνίτες στους καλλιτέχνες. Οι χρόνοι παράδοσης φτάνουν τους μήνες, ακόμα και για τα γνωστά εταιρικά στυλ που ο Sumner τελείωνε σε τρεις μέρες. Φίλος του γράφοντος θέλησε να αποκτήσει καραμπίνα Cosmi με σκάλισμα στυλ Holland. Οπως τον πληροφόρησε ο Cosmi αυτό το σκάλισμα δεν το αναλάμβαναν εύκολα Ιταλοί χαράκτες, και ο σπεσιαλίστας ήταν στο Βέλγιο. Η καραμπίνα, που έχει σχετικά επίπεδες επιφάνειας και όχι τα ημισφαίρια του δίκαννου με τις δυσκολίες τους, πήγε στο Βέλγιο και γύρισε σκαλισμένη μετά από ΕΝΝΕΑ μήνες!
Οσο για το κόστος της χάραξης, αυτό έχει ξεφύγει από τις δύο λίρες, ή τα σημερινά 280 Ευρώ, που χρέωνε ο Sumner, σήμερα αγγίζει τα 50 Ευρώ την ώρα. Για κάλυψη 100 τοις εκατό από σημερινό καλλιτέχνη χαράκτη, με σκάλισμα παραδοσιακό, χωρίς παραστάσεις, υπολογίστε 50 ώρες τουλάχιστον, και έτσι τα 280 γίνονται 2500 Ευρώ! Σκάλισμα με πλήρη κάλυψη και παραστάσεις σε ένα όπλο με ολόκληρες φωτιές μπορεί να πάρει μέχρι και 800 ώρες, επί 50 ίσον 40 000 Ευρώ- για το σκάλισμα.
Ναι, αλλά οι σημερινοί είναι καλλιτέχνες και όχι απλά τεχνίτες του σκαλίσματος, αντιτείνουν μερικοί. Ισως αυτό να λέει κάτι αλλά η πραγματικότητα είναι ότι όταν αναφέρεται το όνομα Sumner σε όπλα στις δημοπρασίες, οι σημερινοί “συλλέκτες” συρρέουν και οι τιμές ανεβαίνουν. Προφανώς το όνομα του συγκεκριμένου χαράκτη χαίρει αυξημένης εκτίμησης και στέκει ως ίσος στην αναμέτρηση με τους σημερινούς “καλλιτέχνες”.
Το θέμα μας φέρνει μια ακόμα φορά στην τιμολόγηση των “μεγάλων όπλων”. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ενός ζευγαριού μονοσκάνδαλων πλαγιόκαννων Boss. Μονοσκάνδαλο και δη Boss σημαίνει αυξημένο κασέ πάνω στο ήδη αυξημένο κόστος ενός ζευγαριού όπλων. Το ζευγάρι δεν ήταν απλά δύο όπλα, ήταν δύο ΟΜΟΙΑ όπλα με το ίδιο ακριβώς ζύγισμα και αίσθηση στα χέρια. Οταν ο πελάτης χειρίζεται τα δύο όπλα στο αγγλικό κυνήγι των διωχτών φασιανών, η αίσθηση τους είναι τόσο όμοια ώστε δεν ξέρει ποιο όπλο είχε στα χέρια του, αν ήταν το νούμερο 1 ή το νούμερο 2 του ζευγαριού.
Στην αρχή της περιγραφής του ζευγαριού ο οίκος δημοπρασιών δηλώνει ότι η χάραξη είναι του Sumner. Και στο τέλος αναγράφει ότι η αρχική παραγγελία εγινε το 1904 από τον καπετάνιο του Βασιλικού Ναυτικού της Αγγλίας Lumb.
Το 1904 ένας καπετάνιος στο αγγλικό ναυτικό είχει ετήσιο μισθό 400 λίρες. Ενα όπλο Boss είχε λιανική 100 λίρες. Με έναν ετήσιο μισθό δηλαδή ο καπετάνιος μπορούσε να αγοράσει τέσσερα Boss. Ο συγκεκριμένος είχε δώσει μισό ετήσιο μισθό για ένα ζευγάρι μονοσκάνδαλα Boss με σκάλισμα Sumner.
Σήμερα ένας καπετάνιος του βασιλικού ναυτικού με το ετήσιο μισθό των 85 000 ίσα που μπορεί να πάρει ένα δίκαννο, και αυτό χωρίς την διάκριση το μονοσκάνδαλου και της χάραξης από πρωτοκλασάτο χαράκτη. Για το ζευγάρι δεν γίνεται συζήτηση!
Η κατάσταση δικαιολογημένα γεννά απορίες, αλλά οι απαντήσεις βρισκονται στο χώρο του μάρκετινγκ και όχι της οπλουργικής.