Μερικά “ανήσυχα πνεύματα” που ψάχνουν το Ιντερνετ έχουν σκοντάψει πάνω σε μερικά σχόλια σχετικά με την βελτίωση της σκανδάλης σε καραμπίνες. Αναπόφευκτα το ερώτημα είναι για τη διαδικασία και αν αυτή προσφέρει κάτι το ουσιαστικό.
Να αρχίσουμε με μια ματιά στην σκανδαλοθήκη της καραμπίνας και τις λειτουργείες που συγκεντρώνονται πάνω σε αυτή την συσκευή.
Η βάση, το κομμάτι μετάλλου στο οποίο στηρίζονται τα διάφορα τμήματα συνήθως είναι κατασκευασμένη από αλουμίνιο στα παλαιότερα όπλα, ενώ στα σύγχρονα συχνά είναι από πλαστικό ψηλής αντοχής. Η φύση του υλικού δεν επιτρέπει επεμβάσεις με λειάνσεις κλπ όπως αυτές που γίνονται σε άλλους τύπους όπλων. Η τριβή σε πλαστικά και αλουμινένια τμήματα τείνει να αφαιρεί δυσανάλογα μεγάλα ποσοστά υλικού, συνεπώς ξεχνάμε τη λείανση της βάσης.
Το σώμα της σκανδαλοθήκης στεγάζει ελατήρια σκανδάλης, σφύρας, γλώσσας, καθώς και τους πίρους που συγκρατούν αυτά τα τμήματα στη βάση. Η μόνη βελτίωση σε αυτά τα σημεία ίσως να είναι η αλλαγή παλιών και εξασθενημένων ελατηρίων με καινούργια.
Η γεωμετρία των διαφόρων τμημάτων και οι γωνίες αγκίστρωσης μεταξύ τους είναι κρίσιμα σημεία για την αίσθηση της σκανδάλης καθώς και για την ασφάλεια του όπλου. Η σχαστηρία αγκιστρώνει την σφύρα σε μια τέτοια γωνία που κάνει το εξής: όταν πιέζεται η σκανδάλη, η σφύρα πιέζεται ελάχιστα προς τα πίσω, προς μια καλύτερη αγκίστρωση, πριν τελικά απελευθερωθεί. Δηλαδή, όταν πιέζεται η σκανδάλη σμπιέζεται ελάχιστα το ελατήριο της σφύρας. Αυτό ακούγεται περίεργο όμως έχει σοβαρό λόγο που υπάρχει αυτή η διάταξη, και ο λόγος είναι η ασφάλεια. Με αυτή τη διάταξη τμημάτων γίνεται πιο δύσκολη η τυχαία απαγκίστρωση της σφύρας σε περίπτωση κτυπήματος του όπλου καθώς και από την όποια μικροπιεση της σκανδάλης, όπως πχ όταν ο σκοπευτής ακουμπά τη σκανδάλη αλλά μετανιώνει και δεν ρίχνει. Με αυτή τη διάταξη η αγκίστρωση σφύρας-σχαστηρίας επανέρχεται μετά από την όποια πίεση που δεν είναι αρκετή για να πυροδοτήσει το όπλο.
Οι γωνίες αγκίστρωσης της σκανδάλης με τη σχαστηρία της καραμπίνας είναι κρίσιμες για την ασφάλεια. Δεν τις πειράζουμε και δεν χρειάζεται να τις πειράζουμε.
Αυτή η διάταξη αυξάνει την ασφάλεια του πυροδοτικού μηχανισμού, όμως δίνει και μια σπογγώδη αίσθηση στην σκανδάλη. Αυτή η σπογγώδης αίσθηση δεν είναι η ιδανική. Η σωστή σκανδάλη, λένε όσοι έχουν αυξημένη ευαισθησία σε αυτό το θέμα, πρέπει να δίνει την αίσθηση μιας γυάλινης ράβδου που “σπάει” απότομα με την πίεση, που έχει δηλαδή μια “ξερή” αίσθηση χωρίς ίχνος ελαστικότητας ή τριβής.
Από προσωπική έρευνα και από επικοινωνία με τεχνίτες που προσφέρουν βελτιώσεις μπορώ να πω ότι η βελτίωση της σκανδάλης στην καραμπίνα σε βαθμό που δίνει αυτή την ξερή αίσθηση είναι επικίνδυνη.
Συχνά αυτές οι βελτιώσεις προσφέρονται σε αθλητές σκοπευτικών αθλημάτων όπου τα όπλα δεν κινδυνεύουν από κρούσεις και όπου οι κανόνες ασφαλείας επιβάλλουν το άνοιγμα του όπλου κατά την μεταφορά του ακόμη και αν αυτή είναι μερικά βήματα από βατήρα σε βατήρα. Και συχνά οι τεχνίτες που προσφέρουν αυτές τις βελτιώσεις αποσπούν ενυπόγραφες δηλώσεις στις οποίες οι πελάτες δηλώνουν ότι η “βελτιωμένη” σκανδαλοθήκη δεν θα χρησιμοποιηθεί εκτός σκοπευτηρίου. Ο νοών νοείτο!
Αν ο μάστορας είναι πραγματικά ειδικός τότε είναι δυνατή μια μικρή βελτίωση της σκανδάλης της καραμπίνας, χωρίς να αλλάξει η γωνία αγκίστρωσης μεταξύ σφύρας και σχαστηρίας και αυτό γίνεται με λείανση των σημείων αγκίστρωσης αλλά χωρίς να αλλάξουν οι γωνίες. Η λείανση μεταξύ αυτών των τμημάτων εξαφανίζει κάθε αίσθηση τριβής και δίνει την εντύπωση της “ξερής” σκανδάλης.
Και πάλι, πρέπει να τονιστεί ότι στις καραμπίνες η σφύρα είναι λεπτή, συχνά είναι ένα σταμπωτό κομμάτι λαμαρίνας με ρηχή σκλήρυνση. Η λείανση, ακόμη και η σωστή λείανση, μπορεί να περάσει τη σκληρή επιφάνεια το μετάλλου και να εκθέσει το εσωτερικό μαλακό μέρος στις τριβές και σταδιακά να οδηγήσει σε επικίνδυνες αλλοιώσεις της γωνίας αγκίστρωσης.
Για να λογικευτούμε:
- Δεν πειράζουμε τη σκανδάλη στην καραμπίνα. Αν κάποιος έχει τόσο μεγάλη ευαισθησία στη σκανδάλη τότε ας πάει σε κάποιον άλλο τύπου όπλου όπου αυτή προσφέρεται χωρίς κίνδυνο, όπως σε ένα όπλο με ολόκληρες φωτιές ή ένα καλό σουπερποζέ.
- Στο λειόκαννο η σωστή τεχνική σκανδάλης είναι μια απότομη “σφαλιάρα” στη σκανδάλη και όχι κάποια σταδιακή πίεση όπως στον σταθερό στόχο. Αυτή η σφαλιάρα δεν αφήνει χρόνο για διαλογισμό πάνω στην πίεση της σκανδάλης.
- Η καλύτερη βελτίωση της σκανδάλης είναι η σωστή συντήρηση, ο καθαρισμός μετά από κάθε χρήση και η σωστή λίπανσης με ένα λεπτόρευστο λάδι ειδικό για όπλα.