Κάθε καλοκαίρι όταν αρχίζουν οι πυρκαγιές και ακούγονται οι θεωρίες περί ξένων πρακτόρων που υποτίθεται ότι τις βάζουν μού ‘ρχεται να βαρέσω το κεφάλι μου στον τοίχο. Δεν μπορώ να πιστέψω ότι υπάρχει τόση ηλιθιότητα, σε κάθε βαθμίδα της δημόσιας διοίκησης μιας προηγμένης, υποτίθεται χώρας. Χειρότερη όμως είναι η απάθεια και η ανοχή του πληθυσμού που ακούει αυτές τις ανοησίες και δεν ξεσπά με ένα “τι λες ρε μαλάκα” που τόσο εύκολα ξεστομίζει για κάθε άλλη ασήμαντη αφορμή.
Ας πούμε, για λόγους συζήτησης ότι όντως τις φωτιές τις βάζουνε πράκτορες.
Αν τα δάση είχαν καθαριστεί σωστά, όπως καθορίζουν οι σύγχρονες πρακτικές της δασοπονίας, αν είχαν δημιουργηθεί αντιπυρικές ζώνες, αν είχαμε πολλά μικρά φράγματα στις βουνοπλαγιές, αν εφαρμοζόταν το σύστημα έγκαιρης ανίχνευσης φωτιάς με αισθητήρες που εφευρέθηκε στο Πολυτεχνείο, τότε οι πυρκαγιές θα ήταν ελάχιστα καταστροφικές. Θα πήγαινε στράφι η προσπάθεια των πρακτόρων!
Οι πυρκαγιές είναι καταστροφικές διότι οι αρμόδιοι, σε κάθε επίπεδο, αρνούνται, ναι αρνούνται, να κάνουν τα στοιχειώδη. Και όχι μόνο αρνούνται να κάνουν τα δέοντα σε δημόσια δάση αλλά απαγορεύουν σε ιδιοκτήτες να καθαρίσουν τα δάση σε ιδιωτικές εκτάσεις. Και αφού ξεσπάσουν οι φωτιές ακούμε τις μπούρδες περί πρακτόρων. Τις θυμάστε τις μπούρδες περί ακροδεξιών που έβαζαν φωτιές κάθε τετάρτη Αυγούστου, περί ακροαριστερών, και τώρα περί ξένων πρακτόρων που ακούσαμε από την περιφερειάρχιδα Αττικής και τον υπουργό Αμυνας. Μόνο ένας αρμόδιος, ο Βύρων Πολύδωρας παραδέχτηκε μια φορά ότι έφταιγε ο “στρατηγός άνεμος”.
Να ξαναπούμε μερικά γνωστά τεχνικά περί πυρκαγιών που τα έχουν μάθει μέσα από πρακτικά πειράματα λαοί πιο πρακτικοί από εμάς.
Στην Αμερική έχει αναπτυχθεί η τεχνική της προληπτικής φωτιάς που χρησιμοποιείται μετά τα πρωτοβρόχια του φθινοπώρου για να κάψει την χαμηλή βλάστηση. Η χαμηλή βλάστηση είναι το κύριο μέσο ραγδαίας μετάδοσης της φωτιάς. Επίσης εκεί χρησιμοποιείται η βοσκή για τον ίδιο λόγο, για την αφαίρεση, με ήπια και αποδειγμένα αποτελεσματικά και φτηνά μέσα, τα ζώα, της χαμηλής βλάστησης. Εκεί έχουν μάθει το προφανές, ότι η φωτιά για να ταξιδέψει χρειάζεται καύσιμη ύλη, και αυτή η καύσιμη ύλη είναι πρωτίστως η χαμηλή βλάστηση. Εδώ έχουμε την ιδεοληψία ότι η βόσκηση είναι εχθρός του δάσους και την απαγορεύουμε συνολικά σε καμένες περιοχές.
Επίσης ξέρουμε από τις μελέτες του καθηγητή Ράκαμ του Κέμπριτζ, που έχουν επιβεβαιωθεί από άλλους επιστήμονες, ότι η μίξη φυτών στα δάση είναι κρίσιμο στοιχείο. Μερικά είδη δένδρων είναι πυρόφιλα, αφενός λόγω της εύφλεκτης ρητίνης που περιέχουν και επειδή χρειάζονται τη φωτιά για να αναπαραχθούν. Οι δικές μας επιλογές στις αναδασώσεις είναι ακριβώς αυτά τα πυρόφιλα φυτά. Πως λοιπόν να μην καούν τα δάση μας! Ο Ράκαμ έχει αποδείξει ότι μπορεί να προβλέψει με ακρίβεια ποια δάση της Μεσογείου θα καούν απλά επειδή αναλύει τα φυτικά είδη που τα αποτελούν. Τα πυρόφιλα δάση είναι καταδικασμένα να καούν κάθε 25 με 30 χρόνια.
Αυτά για τις πυρκαγιές και τους πράκτορες. Θα τα ξαναπούμε του χρόνου διότι με τους αρμόδιους που επιλέγουμε πάλι φωτιές θα έχουμε.