Τουφεκιά με 28 γραμμάρια νούμερο 5 στα 32 μέτρα με μισό τσοκ. Τα σκάγια νούμερο 5 θα έχουν αρκετή ενέργεια για να καταβάλουν θήραμα αν ένα σκάγι πλήξει ζωτικό όργανο, όμως αυτός δεν είναι λόγος για ακραίες βολές.
Είχαμε μια σειρά ερωτήσεων σχετικά με το μέγιστο, ωφέλιμο και δραστικό βεληνεκές των σκαγίων του κυνηγετικού όπλου.
Να αρχίσουμε με μια αποσαφήνιση των όρων.
Μέγιστο βεληνεκές είναι η απόσταση που τα σκάγια πέφτουν στο έδαφος.
Δραστικό βεληνεκές είναι η απόσταση που τα σκάγια διατηρούν αρκετή ενέργεια για να κάνουν ζημιά.
Ωφέλιμο βεληνεκές είναι η απόσταση όπου έχουμε την απαιτούμενη κινητική ενέργεια καθώς και αρκετά καλή συγκέντρωση και κατανομή για την καταβολή του στόχου, είτε αυτός είναι θήραμα είτε πήλινος στόχος.
Για λόγους ασφάλειας σε αυτό το άρθρο ταυτίζονται το μέγιστο και το δραστικό βεληνεκές. Δεν υπάρχει δικαιολογία για διαχωρισμούς και λεπτολογίες σε αυτό το σημείο.
Ο στρατηγός Ζουρνέ είχε καταγράψει έναν απλό τρόπο υπολογισμού του μέγιστου βεληνεκούς:
Πολλαπλασιάζεται η διάμετρος του σκαγίου σε χιλιοστά της ίντσας με το 2200. Το αποτέλεσμα είναι σε υάρδες. Ετσι βλέπουμε ότι το νούμερο 6 που έχει διάμετρο 0,1023 της ίντσας, και όταν πολλαπλασιαστεί επί 2200 μας δίνει 225 υάρδες, ή 205 μέτρα.
Από διάφορα πειράματα και μελέτες ενώσεων όπως η Ενωση Αμερικανών Κατασκευαστών Φυσιγγίων, έχουν βγει πίνακες μέγιστου βεληνεκούς για κάθε νούμερο σκαγίων.
- No. 2 – 297
- No. 4 – 257
- No. 6 – 232
- No. 7 – 188
- No. 8 – 180
Είναι προφανές ότι τα χοντρά σκάγια με μεγαλύτερη μάζα ταξιδεύουν μακρύτερα. Οταν υπολογίζουμε δράμια και μονόβολα το μέγιστο βεληνεκές υπολογίζεται βάσει του μονόβολου και αυτό είναι 850 μέτρα.
Η πυκνότητα του αέρα επηρεάζει το βεληνές. Οσο πιο αραιός είναι ο αέρας τόσο μακρύτερα πάνε τα σκάγια. Σε υψόμετρο 3500 μέτρα για παράδειγμα, το μέγιστο βεληνεκές αυξάνει κατά 40 τοις εκατό!
Είναι ευνόητο οτι δεν θα φτάσουν όλα τα σκάγια της γόμωσης στο μέγιστο βεληνεκές. Μερικά θα πέσουν στο έδαφος πιο πριν από την μέγιστη απόσταση, επειδή έχουν παραμορωθεί από την διαδρομή στην κάννη και έχουν χάσει την ευθύτητα στην τροχιά τους.
Το ωφέλιμο βεληνεκές σε ένα κυνηγετικό όπλο δεν είναι απλά θέμα ενέργειας των σκαγίων. Χρειάζεται και κατανομή για να καταβληθεί ο στόχος με ένα ελάχιστο αριθμό κτυπημάτων. Εδώ αξίζει να τονιστεί κάτι το σημαντικό:
Σκάγια μικρότερα από νούμερο 6 χάνουν την ενέργεια τους πριν χαθεί η συνοχή της κατανομής.
Σκάγια μεγαλύτερα του νούμερο 6 χάνουν την συνοχή της κατανομής πριν χάσουν την ενέργεια τους.
Ενέργεια στα δύο παραπάνω σημαίνει την ενέργεια που απαιτείται για να καταβληθεί ένας στόχος. Ετσι μια κατανομή από σκάγια νούμερο 8 θα είναι μεν πυκνή και σωστά κατανεμημένη αλλά τα σκάγια της δεν θα έχουν την απαιτούμενη ορμή για να καταβάλουν το στόχο.
Μεγαλύτερα σκάγια από το 6 θα έχουν χάσει την συνοχή της τουφεκιάς, δηλαδή δεν θα έχουν πυκνότητα και κατανομή, πριν χάσουν ενέργεια. Ενα μεμονωμένο σκάγι νούμερο 5 ή 4 μπορεί να κτυπήσει ένα καίριο σημείο του θηράματος και να το καταβάλει σε αποστάσεις μακρύτερες από αυτές που έπαψε να έχει σωστή συγκέντρωση.
Το νούμερο 6 είναι μια χρυσή τομή, διότι διατηρεί την συνοχή της κατανομής και την ενέργεια στην ίδια περίπου απόσταση. Ισως αυτό να εξηγεί την δημοτικότητα του νούμερο 6 για όλα τα θηράματα στην Αγγλία.
Αριστερά, ο Ιταλός πρωταθλητής του Τραπ, Βιγκάνο, στην Μαλακάσα την ημέρα που δεν έσπαγε πιάτα με το νούμερο 7.
Τα παραπάνω θυμίζουν μια ημερίδα στο σκοπευτήριο της Μαλακάσας όταν η αφρόκρεμα των Ιταλών σκοπευτών είχε έλθει για μια επίδειξη. Ο τραπίστας Βιγκάνο κτύπησε επανελειμμένα τα πιάτα αλλά τα σκάγια νούμερο 7 δεν τα έσπαγαν. Η πρόσκρουση των σκαγίων στα πιάτα ήταν εμφανής, αλλά δεν έφευγαν κομμάτια από τα πιάτα, και αν δεν φύγουν κομμάτια το κτύπημα δεν μετράει στην βαθμολογία.
“Αφήστε με να ρίξω με 6άρια και τότε να δείτε αν τα πιάτα σπάνε ή όχι” φώναξε κάποια στιγμή απελπισμένος. Οι κανόνες είναι κανόνες όμως και το 6 απαγορεύεται στα σκοπευτήρια ακριβώς επειδή έχει μεγαλύτερο βεληνεκές από το πιο λεπτό νούμερο 7.